PAdES, CAdES, XAdES: διαφορές και ποια υπογραφή πότε
Η PAdES ενσωματώνει την υπογραφή σε PDF, η XAdES σε XML· η CAdES υπογράφει κάθε αρχείο. Διαφορές, επίπεδα B-B έως B-LTA και ποια μορφή για ποια δουλειά.
Οι PAdES, CAdES και XAdES κάνουν την ίδια δουλειά: παράγουν προηγμένη ηλεκτρονική υπογραφή που αποδεικνύει ποιος υπέγραψε ένα έγγραφο, πότε, και ότι το έγγραφο δεν άλλαξε μετά την υπογραφή. Η διαφορά είναι πού βρίσκεται η υπογραφή και για ποιο είδος εγγράφου είναι κατάλληλη. Και οι τρεις ανήκουν στην οικογένεια AdES (Advanced Electronic Signature) του ευρωπαϊκού οργανισμού τυποποίησης ETSI.
Σύντομη απάντηση
| Μορφή | Πρότυπο | Πού βρίσκεται η υπογραφή; | Πιο κατάλληλη για |
|---|---|---|---|
| PAdES | ETSI EN 319 142 | Μέσα στο αρχείο PDF | Έγγραφο που θα ανοίξουν και θα διαβάσουν άνθρωποι: σύμβαση, αναφορά, αίτηση |
| CAdES | ETSI EN 319 122 | Σε φάκελο που περιβάλλει το έγγραφο ή σε ξεχωριστό αρχείο .p7s | Κάθε είδος αρχείου· επίσημη ηλεκτρονική αλληλογραφία |
| XAdES | ETSI EN 319 132 | Μέσα στο έγγραφο XML ή δίπλα του | Έγγραφα μεταξύ συστημάτων: XML όπως το τουρκικό e-Τιμολόγιο σε UBL-TR |
| ASiC | ETSI EN 319 162 | Σε περιέκτη ZIP που μεταφέρει μαζί έγγραφο και υπογραφή | Υπογραφή πολλών αρχείων σε ένα πακέτο |
Τι είναι η PAdES;
Η PAdES (PDF Advanced Electronic Signatures) ενσωματώνει την υπογραφή στην ίδια τη δομή του αρχείου PDF. Το υπογεγραμμένο έγγραφο παραμένει PDF: ο παραλήπτης το ανοίγει χωρίς πρόσθετο πρόγραμμα σε έναν αναγνώστη PDF, όπως το Adobe Acrobat Reader, και στο πλαίσιο υπογραφών βλέπει ποιος υπέγραψε και αν το έγγραφο άλλαξε. Μπορεί επίσης να φέρει ορατό πεδίο υπογραφής στη σελίδα.
Επειδή το PDF επιτρέπει σταδιακές ενημερώσεις, περισσότερα από ένα άτομα μπορούν να υπογράψουν διαδοχικά το ίδιο έγγραφο· κάθε υπογραφή διατηρεί την προηγούμενη μορφή. Γι' αυτό είναι πρακτική επιλογή για συμβάσεις με αλυσίδα εγκρίσεων. Από εδώ προκύπτει και το όριό της: η PAdES υπογράφει μόνο PDF.
Τι είναι η CAdES;
Η CAdES (CMS Advanced Electronic Signatures) βασίζεται στη δομή CMS (RFC 5652) και δεν εξαρτάται από τον τύπο αρχείου: Word, Excel, εικόνα, ZIP — όλα μπορούν να υπογραφούν. Η υπογραφή μεταφέρεται με δύο τρόπους: ως φάκελος που περιέχει το έγγραφο ή ως ξεχωριστό αρχείο (.p7s) δίπλα στο έγγραφο.
Το μειονέκτημα βρίσκεται στην πλευρά του παραλήπτη: για να ανοίξει το υπογεγραμμένο αρχείο σε μορφή φακέλου και να επαληθεύσει την υπογραφή, χρειάζεται εφαρμογή e-υπογραφής. Στην Τουρκία η CAdES είναι η πιο διαδεδομένη μορφή στην επίσημη αλληλογραφία με e-υπογραφή.
Τι είναι η XAdES;
Η XAdES (XML Advanced Electronic Signatures) βασίζεται στο πρότυπο υπογραφής XML του W3C (XMLDSig) και προορίζεται για έγγραφα XML. Η υπογραφή μπορεί να ενσωματωθεί μέσα στο XML (enveloped), να περιβάλλει το XML (enveloping) ή να είναι ξεχωριστή (detached). Σχεδιάστηκε για περιπτώσεις όπου το έγγραφο το διαβάζει λογισμικό και όχι άνθρωπος· χρησιμοποιείται σε έγγραφα βασισμένα σε XML, όπως το τουρκικό e-Τιμολόγιο (e-Fatura) σε μορφή UBL-TR.
Σε τι χρησιμεύει η ASiC;
Η ASiC (Associated Signature Containers) μεταφέρει το υπογεγραμμένο έγγραφο και την υπογραφή του μαζί σε έναν περιέκτη ZIP. Η ASiC-S είναι για ένα έγγραφο, η ASiC-E για περισσότερα έγγραφα. Η υπογραφή μέσα μπορεί να είναι CAdES ή XAdES· η ASiC δεν είναι νέος τύπος υπογραφής, αλλά τρόπος μεταφοράς.
Επίπεδα: B-B, B-T, B-LT, B-LTA
Η μορφή απαντά στο ερώτημα «πού βρίσκεται η υπογραφή»· το επίπεδο στο ερώτημα «για πόσο καιρό μπορεί να επαληθεύεται η υπογραφή». Τα βασικά προφίλ (baseline) του ETSI έχουν τέσσερα επίπεδα:
- B-B (Basic): η υπογραφή, το πιστοποιητικό του υπογράφοντος και τα υπογεγραμμένα χαρακτηριστικά. Επαληθεύεται όσο το πιστοποιητικό είναι έγκυρο.
- B-T (Timestamp): προστίθεται αξιόπιστη χρονοσφραγίδα· αποδεικνύεται έως ποια στιγμή το αργότερο τέθηκε η υπογραφή.
- B-LT (Long-Term): η αλυσίδα πιστοποιητικών και η κατάσταση ανάκλησης (CRL, OCSP) ενσωματώνονται στην υπογραφή· ακόμη κι αν το πιστοποιητικό λήξει αργότερα, τα δεδομένα επαλήθευσης μένουν μαζί με το έγγραφο.
- B-LTA (Long-Term Archive): προστίθεται χρονοσφραγίδα αρχειοθέτησης που μπορεί να ανανεώνεται· ακόμη κι αν οι κρυπτογραφικοί αλγόριθμοι που χρησιμοποιήθηκαν παλιώσουν, η αποδεικτική αξία της υπογραφής διατηρείται.
Στην παλαιότερη ονοματολογία του ETSI τα ίδια σκαλοπάτια ονομάζονται BES, EPES, T, C, X, XL και A· πολλές εφαρμογές και έγγραφα στην Τουρκία χρησιμοποιούν ακόμη αυτά τα ονόματα. Για έγγραφο που θα φυλάσσεται για χρόνια (σύμβαση, αρχείο, μισθοδοσία) επιλέγεται τουλάχιστον B-LT, κατά προτίμηση B-LTA· για μια καθημερινή, βραχύβια έγκριση το B-T συνήθως αρκεί.
Ποια να επιλέξετε;
- Το έγγραφο θα το ανοίξει και θα το διαβάσει άνθρωπος και είναι PDF: PAdES. Ο παραλήπτης δεν εγκαθιστά πρόσθετο πρόγραμμα.
- Το έγγραφο είναι XML και θα το επεξεργαστεί λογισμικό: XAdES.
- Το αρχείο δεν είναι PDF ή XML ή η άλλη πλευρά ζητά CAdES: CAdES.
- Πολλά αρχεία θα υπογραφούν σε ένα πακέτο: ASiC-E.
- Επίσημο έγγραφο θα σταλεί σε τουρκικό δημόσιο φορέα: η μορφή δεν είναι δική σας επιλογή· την καθορίζουν οι κανόνες του πακέτου e-Yazışma (του τουρκικού πακέτου ηλεκτρονικής δημόσιας αλληλογραφίας).
Εξαρτάται η νομική ισχύς από τη μορφή;
Όχι. Στην Τουρκία, σύμφωνα με τον Νόμο για την Ηλεκτρονική Υπογραφή αρ. 5070, η ασφαλής ηλεκτρονική υπογραφή παράγει το ίδιο νομικό αποτέλεσμα με την ιδιόχειρη υπογραφή. Αυτό δεν το καθορίζει τόσο η μορφή όσο το ότι η υπογραφή τέθηκε με εγκεκριμένο ηλεκτρονικό πιστοποιητικό και ασφαλή διάταξη δημιουργίας υπογραφής (έξυπνη κάρτα, token, HSM ή κινητή υπογραφή). Οι PAdES, CAdES και XAdES είναι διαφορετικοί περιέκτες που μεταφέρουν αυτή την υπογραφή.
Από την πλευρά της ELPO
Για χρήστες που θέλουν να υπογράφουν στην επιφάνεια εργασίας χωρίς να γράψουν κώδικα, το İmzacı υπογράφει PDF και XML με έξυπνη κάρτα, ετοιμάζει πακέτα e-Yazışma και κάνει μαζική υπογραφή ανά φάκελο. Για ομάδες που θέλουν να ενσωματώσουν την υπογραφή στο δικό τους λογισμικό, η βιβλιοθήκη e-υπογραφής eSignature παράγει και επαληθεύει τις μορφές CAdES, XAdES, PAdES και ASiC έως το επίπεδο μακροπρόθεσμης αρχειοθέτησης· επειδή κάθε μορφή είναι ξεχωριστό πακέτο, στο έργο μπαίνει μόνο ό,τι χρησιμοποιείται. Η γενική παρουσίαση των δύο προϊόντων βρίσκεται στη σελίδα e-Υπογραφή.
