Verskil tussen PAdES, CAdES, XAdES: watter e-handtekening?
PAdES bed die handtekening in PDF in, XAdES in XML; CAdES onderteken enige lêer. Die verskille, vlakke van B-B tot B-LTA en wanneer watter formaat pas.
PAdES, CAdES en XAdES doen dieselfde werk: hulle skep ’n gevorderde elektroniese handtekening wat bewys wie ’n dokument wanneer onderteken het en dat die dokument ná ondertekening nie verander het nie. Die verskil is waar die handtekening sit en vir watter soort dokument dit geskik is. Al drie behoort aan die AdES-familie (Advanced Electronic Signature) van ETSI, die Europese standaardeliggaam.
Die kort antwoord
| Formaat | Standaard | Waar sit die handtekening? | Mees geskik vir |
|---|---|---|---|
| PAdES | ETSI EN 319 142 | Binne-in die PDF-lêer | Dokumente wat mense oopmaak en lees: kontrakte, verslae, aansoeke |
| CAdES | ETSI EN 319 122 | In ’n koevert om die dokument of in ’n aparte .p7s-lêer | Enige soort lêer; amptelike e-korrespondensie |
| XAdES | ETSI EN 319 132 | Binne-in die XML-dokument of langsaan | Dokumente tussen stelsels: XML soos UBL-TR e-Fatura (Turkye se XML-formaat vir e-fakture) |
| ASiC | ETSI EN 319 162 | In ’n ZIP-houer wat die dokument en handtekening saam dra | Verskeie lêers in een pakket onderteken |
Wat is PAdES?
PAdES (PDF Advanced Electronic Signatures) bed die handtekening in die PDF-lêer se eie struktuur in. Die ondertekende dokument bly ’n PDF: die ontvanger maak dit sonder ’n ekstra program in ’n PDF-leser soos Adobe Acrobat Reader oop en sien in die handtekeningpaneel wie onderteken het en of die dokument verander het. Dit kan ook ’n sigbare handtekeningveld op die bladsy dra.
Omdat PDF inkrementele opdaterings toelaat, kan meer as een persoon ’n dokument na mekaar onderteken; elke handtekening bewaar die vorige toestand. Daarom is dit ’n praktiese keuse vir kontrakte met ’n goedkeuringsketting. Die beperking kom ook daarvandaan: PAdES onderteken net PDF’e.
Wat is CAdES?
CAdES (CMS Advanced Electronic Signatures) is gebaseer op die CMS-struktuur (RFC 5652) en kyk nie na die lêertipe nie: Word, Excel, beelde, ZIP – alles kan onderteken word. Die handtekening word op twee maniere gedra: as ’n koevert waarin die dokument sit, of as ’n aparte lêer (.p7s) langs die dokument.
Die nadeel lê by die ontvanger: om die ondertekende lêer in ’n koevert oop te maak en die handtekening te verifieer, is ’n e-handtekeningtoepassing nodig. In Turkye is CAdES die algemeenste formaat in amptelike korrespondensie met e-handtekening.
Wat is XAdES?
XAdES (XML Advanced Electronic Signatures) is gebou op die W3C se XML-handtekeningstandaard (XMLDSig) en is vir XML-dokumente bedoel. Die handtekening kan in die XML ingebed wees (enveloped), die XML omvou (enveloping) of apart staan (detached). Dit is ontwerp vir gevalle waar sagteware, nie ’n mens nie, die dokument lees; dit word gebruik in XML-gebaseerde dokumente soos e-Fatura in die UBL-TR-formaat.
Waarvoor is ASiC?
ASiC (Associated Signature Containers) dra die ondertekende dokument en sy handtekening saam in een ZIP-houer. ASiC-S is vir een dokument, ASiC-E vir meer as een dokument. Die handtekening daarin kan CAdES of XAdES wees; ASiC is nie ’n nuwe soort handtekening nie, maar ’n vervoervorm.
Vlakke: B-B, B-T, B-LT, B-LTA
Die formaat beantwoord die vraag “waar sit die handtekening”; die vlak beantwoord “hoe lank kan die handtekening geverifieer word”. ETSI se basislyn-profiele (baseline) het vier vlakke:
- B-B (Basic): die handtekening, die ondertekenaar se sertifikaat en die ondertekende eienskappe. Verifieerbaar solank die sertifikaat geldig is.
- B-T (Timestamp): ’n betroubare tydstempel word bygevoeg; dit bewys op watter oomblik die handtekening uiterlik geplaas is.
- B-LT (Long-Term): die sertifikaatketting en herroepingstatus (CRL, OCSP) word in die handtekening ingebed; selfs as die sertifikaat later verval, bly die verifikasiedata by die dokument.
- B-LTA (Long-Term Archive): ’n argieftydstempel word bygevoeg en kan hernu word; die handtekening se bewyswaarde bly behoue selfs as die kriptografiese algoritmes wat gebruik is, verouder.
In ETSI se ouer benaming heet dieselfde trappe BES, EPES, T, C, X, XL en A; baie toepassings en dokumente in Turkye gebruik steeds hierdie name. Vir dokumente wat jare lank bewaar word (kontrakte, argiewe, salarisstrokies) word ten minste B-LT gekies, verkieslik B-LTA; vir ’n daaglikse, kortstondige goedkeuring is B-T dikwels genoeg.
Watter een kies?
- As ’n mens die dokument gaan oopmaak en lees en dit ’n PDF is: PAdES. Die ontvanger hoef geen ekstra program te installeer nie.
- As die dokument XML is en sagteware dit gaan verwerk: XAdES.
- As die lêer nie PDF of XML is nie, of die ander party CAdES vereis: CAdES.
- As verskeie lêers in een pakket onderteken moet word: ASiC-E.
- As ’n amptelike brief na ’n Turkse openbare instelling gaan: die formaat is nie u keuse nie; die reëls van e-Yazışma (Turkye se pakketstandaard vir amptelike e-korrespondensie) bepaal dit.
Hang regsgeldigheid van die formaat af?
Nee. In Turkye het ’n veilige elektroniese handtekening ingevolge die Wet op Elektroniese Handtekeninge nr. 5070 dieselfde regsgevolg as ’n handgeskrewe handtekening. Wat dit bepaal, is minder die formaat as of die handtekening met ’n gekwalifiseerde elektroniese sertifikaat en ’n veilige handtekeningskeppingstoestel (slimkaart, token, HSM of mobiele handtekening) geplaas is. PAdES, CAdES en XAdES is verskillende houers wat daardie handtekening dra.
Aan ELPO se kant
Vir gebruikers wat sonder kodering op die lessenaar wil onderteken, onderteken İmzacı PDF en XML met ’n slimkaart, berei e-Yazışma-pakkette voor en doen grootmaatondertekening per vouer. Vir spanne wat die handtekening in hul eie sagteware wil inbou, skep en verifieer die eSignature e-handtekeningbiblioteek CAdES-, XAdES-, PAdES- en ASiC-formate tot op die langtermyn-argiefvlak; omdat elke formaat ’n aparte pakket is, gaan net wat gebruik word in die projek in. ’n Algemene inleiding tot albei produkte is op die e-İmza-bladsy.
